“Kom uit die ivoren toren!”

In 2009 stond Raja Felgata als columniste op het podium van de Opzij Top 100. Een blik in de zaal en ze realiseerde zich dat een kleurrijke vrouwengeneratie ontbrak. Spontaan ontstond het plan voor een nieuwe lijst. “Let’s do it!” was de reactie van haar man Khalid Ouaziz. Ze voegden de daad bij het woord: in oktober rolde de vijfde editie van De Kleurrijke Top 100 van de pers.

Door Marloes Levie
Fotografie Najat Mousslih

Raja Felgata is hoofdredacteur van De Kleurrijke Top 100, journalist en programmamaker. Voor AT5 en KRO’s Goedemorgen Nederland presenteerde ze het nieuws. Ook was Felgata een jaar lang columniste voor Broadcast Magazine.

Khalid Ouaziz is hoofdredacteur van De Kleurrijke Top 100 en werkte als redacteur en producer voor o.a. de NTR. Als artiest en deejay staat hij op podia in binnen- en buitenland. In 2007 scoorde Ouaziz een wereldhit met I’m From Holland (Where The F**k You From?).

“Het thema diversiteit is altijd de rode draad in mijn carrière geweest,” vertelt Felgata. “Het houdt me al bezig sinds ik halverwege de jaren ’90 begon met de School voor Journalistiek. Zonder in de slachtofferrol te kruipen: op alle redacties waar ik over de vloer kwam, was ik de enige kleurrijke vrouw. Op dat podium bij de Opzij-lijst viel het kwartje: ik ga zelf een lijst samenstellen. Waarom niet? Ik ben een mediavrouw, een multimediale denker, ik heb de ervaring en het netwerk.”
Ouaziz: “We begonnen klein, maar in de loop der jaren is De Kleurrijke Top 100 uitgegroeid tot een jaarlijks magazine waarachter een volwaardige redactie schuilgaat.”

Wat hopen jullie te bewerkstelligen met De Kleurrijke Top 100?
Ouaziz: “We hopen vooral de denkwijze van mensen te beïnvloeden en een spiegel voor te houden van hoe de samenleving is: getalenteerd, kundig en prestatiegericht, met verschillende culturele achtergronden. Er staan een heleboel honderd procent autochtone mensen in, want ‘kleurrijk’ heeft niet per se de definitie van culturele achtergrond, maar is ook iemand die inspirerend te werk gaat.”

Felgata: “De focus ligt op culturele diversiteit, maar het is geen allochtonenlijst. Dat is de denkfout die mensen vaak maken als ze het woord ‘kleurrijk’ horen. Het gaat ons om het zichtbaar maken van groepen. Ik noem geen namen, maar sommige politici schreeuwen moord en brand als het gaat om bepaalde gemeenschappen, terwijl daar zoveel kracht ligt, zoveel potentie is en zoveel rolmodellen zijn, even los van de Ali B.’s en Najib Amhali’s. Mensen die onder de radar blijven, omdat beeldvorming bedekt wie zij zijn en wat zij doen. Daar willen we doorheen breken: zonder wrijving geen glans.”

Wat zijn de selectiecriteria voor de top 100-lijst?
Ouaziz: “Met een vijftienkoppige redactie verzamelen we namen die of het nieuws hebben gehaald, of talenten die nog niet algemeen in the picture zijn. De kersen op de taart binnen de samenleving. Wij kijken naar hoe iemand zich op hoog niveau manifesteert en vooral ook profileert. Je hebt veel onzichtbare mensen die heel goed bezig zijn. Wij zoeken ze op.”

“Het kan simpelweg niet zo zijn dat een gemiddelde redactie geen afspiegeling is van de samenleving”

Raja-Felgata-Khalid-Ouaziz-3

Wie was in 2015 bijvoorbeeld invloedrijk ‘achter de schermen’?
Ouaziz: “Mohammed Sini van de Politiebond. Hij is iemand die op beleidsniveau de problemen aankaart en diversiteit op de kaart zet. De hoofdcommissaris van de Nederlandse politie heeft onlangs al zijn frustraties geuit over het feit dat er zoveel wordt gediscrimineerd. Intern, maar ook naar buiten toe naar diverse groeperingen. Ik vind het heel waardevol dat Sini onder de radar zoveel invloed heeft op kwesties waar wij uiteindelijk van horen, maar die al veel langer spelen.”

Hoe is het gesteld met de culturele diversiteit op redacties?

Felgata: “Redacties doen hun best, maar hebben nog een lange weg te gaan. En hoe dat kan, is eigenlijk de hamvraag in Hilversum. Wat me opvalt, is dat media informeren over multiculturele kwesties via journalisten en programmamakers die er geen affiniteit mee hebben. Als ze meer hun best zouden doen en zich over culturele verschillen heen kunnen worstelen, hebben ze een veel breder perspectief en een realistischer weergave van de onderwerpen. Het kan simpelweg niet zo zijn dat een gemiddelde redactie geen afspiegeling is van de samenleving.”

Opvallend, anno 2015…
Felgata: “Ja. Het gaat ook gepaard met de discussie die nu wordt gevoerd over ‘de multiculturele samenleving’ en thema’s die zich aandienen. De Zwarte Pietendiscussie, maar ook of Moslims wel of niet stelling moeten nemen tegen ISIS. Dat wordt allemaal maar gewoon out there gegooid, terwijl daar waar invloed is – de media, de beeldvorming – de hoofdrolspelers niet terug te zien zijn. Gemiste kansen van Hilversum.”

“Rutte twittert een ramadangroet
en iedereen valt erover”


‘Graag wens ik de miljoen moslims in Nederland een fijne ramadan toe. Ramadan kareem’ twitterde onze minister-president half juni en dat maakte nogal wat los.

Ouaziz: “Het was niet meer dan een ramadangroet, maar half Nederland viel over die tweet van Rutte. Zo bekrompen. Columnisten van vooraanstaande tijdschriften en dagbladen schoten via social media massaal hun mening de wereld in. Dan denk ik: volgens mij hebben we grotere issues om mee te dealen.”

Felgata: “Als een kerstreces wordt ingelast voor de Tweede Kamer, dan hoor je mensen niet over de verdeling tussen kerk en staat. Nu was het hek van de dam en ik vind dat het schizofrene voorbeeld van hoe beeldvorming werkt. De media moeten daarin een verantwoordelijkheid hebben en juist vanwege de grote invloed moeten ze daar heel zorgvuldig mee omspringen. Ik zie verruwing en verrechtsing in het debat, maar ook in beeldvorming en het medialandschap. Kijk nou niet alleen naar de verschillen, maar ook juíst naar de overeenkomsten. En natuurlijk, wij schuiven de problematiek rondom bepaalde gemeenschappen echt niet onder stoelen of banken. In januari hebben we een discussieavond gehad na de gebeurtenissen bij Charlie Hebdo. En we gaan samen met het ministerie van Binnenlandse Zaken een campagnevideo maken over agressie in het openbare bestuur. Dus tegen politieagenten, NS-medewerkers, ambulancebroeders. Zijn we kritisch? Absoluut. Steken we hand in eigen boezem? Ook. Maar het voert niet de boventoon, want het is niet de dagelijkse realiteit.”

foto's: Amar Inderdjiet

Wordt De Kleurrijke Top 100 omarmd?
Felgata: “De lijst wordt echt gebruikt ter inspiratie op redacties en dat is ook onze insteek. Kom even los van je adressenbestand en durf ook verder te kijken dan het ‘ons kent ons’-wereldje. Ook het bedrijfsleven gebruikt de lijst veelvuldig. Onze hoofdsponsor is ABN AMRO, maar ook partijen zoals De Baak, Clifford Chance, ING, het Ministerie van Binnenlandse Zaken en de Gemeente Amsterdam omarmen De Kleurrijke Top 100 en helpen de filosofie uitdragen door campagnes met ons uit te voeren. Zo maken we de nieuwe generatie kleurrijke Nederlanders samen zichtbaar.”

Ouaziz: “Onlangs verscheen er een stuk in het NRC van René Romer die refereert naar cijfers van het CBS waarin wordt aangetoond dat rond de veertig procent van de Nederlanders over ongeveer veertig jaar een gekleurde achtergrond heeft. In hoeverre is het bedrijfsleven daarop voorbereid? En de media? Veel bedrijven maken nu al die slag met diversiteit. Dat zijn de partijen waarmee wij gelukkig goed samenwerken.”

Welke slag kunnen de media nu slaan?
Felgata: “Hoofdredacteuren missen nog de affiniteit met wat leeft en speelt in de samenleving. Ze zitten echt in een soort ivoren toren. Ik weet dat het gevaarlijk is wat ik nu zeg en dat ik me op glad ijs begeef, maar ik daag de hoofdredacteuren uit echt om in gesprek te gaan met ons, maar ook met ons netwerk. Ik daag ze uit om vaker op microniveau aan te voelen wat er leeft en speelt. En de redacteuren om met voelsprieten in de samenleving te gaan staan. Telefoneer niet vanachter je desk op het Media Park naar een stichting in Amsterdam-West. Nee, ga naar Amsterdam-West. Dan heb je de angel uit een onderwerp of misschien een ander perspectief.”

Raja-Felgata-Khalid-Ouaziz-1

“Moet jij niet beneden bij de
Moslimomroep zitten?”

En hoe kan de diversiteit op redacties een boost krijgen?
Felgata: “Een veelgehoord argument is: ‘We kunnen ze niet vinden.’ Ze zijn er wel, maar door welke bril kijk je naar de samenleving? Aan de andere kant roep ik ook mensen op: ga journalistiek studeren of solliciteer! Verandering komt alleen van binnenuit. En quota? Ik ben ook wel eens aangenomen omdat ik een Marokkaanse achtergrond heb. Kan mij het boeien. Als ik laat zien dat ik goed ben in wat ik doe, heb ik gewoon een kans om te laten zien wat ik kan. Dan moet ik misschien wel drie keer harder rennen, maar het maakt mij wel beter dan de rest. Misschien kort door de bocht, maar het heeft mij geholpen om me staande houden in de tv-wereld.”

Ouaziz: “Idealiter wordt verder gekeken dan quota. Ik weet nog dat ik bij de NTR binnenkwam: gedeeltelijk quota, gedeeltelijk knowhow. Met mijn muziekkwaliteiten, ervaring en netwerk werd ik omarmd door mijn eindredacteur, Wijnand Honig. Maar in een gesprek met een hoofdredacteur viel: ‘Joh, moet jij niet beneden bij de Moslimomroep zitten?’ Toen dacht ik: ho, heb ik dit echt net gehoord? Dat is de mind bug die helaas nog heerst.”

Heb je het gevoel dat je door je Marokkaanse achtergrond drie keer zo hard moet rennen?
Felgata: “Dat is voor mij – en heel veel mensen met mij – toch wel de harde realiteit. ‘Leuk hoor, dat je presenteert, maar je hebt natuurlijk geen blond haar, blauwe ogen en dikke tieten.’ Dat is letterlijk tegen mij gezegd en niet door de minste. ‘Je bent geen Bridget Maasland.’ Nee, ik heb bruine krullen, mooie donkere ogen en misschien niet zo’n boezem, maar ik kan presenteren. Goh, er is nog een lange weg te gaan en vanuit de overtuiging dat wij iets willen veranderen, bestaat De Kleurrijke Top 100.”

Dit interview is in oktober gepubliceerd in Broadcast Magazine als onderdeel van een special over De Kleurrijke Top 100.

 

BESTEL KAARTEN